DOBIERZ DOGODNY DLA SIEBIE TERMIN NA KONSULTACJE (w gabinecie lub online):

Dieta w niedoczynności tarczycy

Niedoczynność tarczycy to zespół objawów wywołanych niedoborem hormonów produkowanych przez tarczycę. W zależności od źródłowej przyczyny choroby dieta może znacząco usprawnić procesy metaboliczne oraz samopoczucie.Niedoczynność tarczycy to stan niedoboru hormonów tarczycy prowadzący do spowolnienia procesów metabolicznych. Niedoczynność tarczycy występuje prawie 5 razy częściej u kobiet niż u mężczyzn. Szacuje się, że dotyczy aż 1-6% osób do 60 roku życia, a częstość występowania wzrasta z wiekiem.

W zależności od źródłowej przyczyny niedoczynności tarczycy wyróżniamy postaci:


1. pierwotną - spowodowana uszkodzeniem/ upośledzeniem czynności gruczołu przez różne czynniki: niedobór jodu w pokarmach, niedobór enzymów uczestniczących w wytwarzaniu hormonów tarczycy lub stosowanie leków ich blokujących, wieloletnie procesy zapalne tarczycy (choroba Hashimoto);

2. wtórną - spowodowaną upośledzeniem wytwarzania hormonu tyreotropowego przez przysadkę (TSH) pobudzającego tarczycę do produkcji hormonów

3. pochodzenia podwzgórzowego - spowodowana jest niedoborem hormonu podwzgórzowego tyreoliberyny.

Aby mieć pewność jaka jest źródłowa przyczyna choroby należy wykonać pełny pakiet diagnostyczny dotyczący tarczycy (nie tylko TSH, ale też wolne hormony tarczycy, przeciwciała skierowane przeciw komórkom tarczycowym, USG i inne).

W niedoczynności tarczycy dochodzi do spowolnienia wszystkich procesów metabolicznych w organizmie, co jest powodowane przez obniżenie podstawowej (spoczynkowej) przemiany materii. Objawy kliniczne mogą być mniej lub bardziej nasilone. Zazwyczaj ma to związek z zaawansowaniem niedoczynności tarczycy. Najważniejszymi objawami niedoczynności tarczycy są zmęczenie, osłabienie, przybieranie na wadze, sucha skóra, zaparcia.

 

Najczęstsze objawy niedoczynności tarczycy:

  • zwiększenie masy ciała
  • uczucie zmęczenia, osłabienie, senność, trudności w koncentracji, zaburzenia pamięci, stany depresyjne
  • łatwe marznięcie, uczucie chłodu
  • przewlekłe zaparcia
  • sucha, zimna, blada, nadmiernie rogowaciejąca skóra
  • obrzęki podskórne
  • łamliwe włosy, czasem przerzedzenie brwi
  • zmieniony głos (pogrubienie strun głosowych)
  • nieregularne miesiączkowanie
  • zwolnienie akcji serca

 

Czego nie lubi tarczyca?

Pierwszą najważniejszą sprawą przy niedoczynności tarczycy jest unikanie głodzenia się i przerw między posiłkami powyżej 5 godzin. Warto spożywać np. 4 posiłki co około 4 godziny, co może przyspieszyć nieco metabolizm. Nie wolno spożywać produktów zawierających syrop glukozowo-fruktozowy występujący np. w słodkich owocowych jogurtach, sokach owocowych, napojach, napojach, ciastkach, batonikach a nawet w niektórych płatkach zbożowych . Syrop ten to najgorszy środek słodzący sprzyjający brzusznej otyłości i chorobom. 

Niezależnie od źródłowej przyczyny choroby w niedoczynności tarczycy należy unikać tzw. produktów goitrogennych (wolotwórczych). Goitrogeny oraz ich metabolity powodują blokowanie przyswajania jodu i zaburzenia jego gospodarki w organizmie, co z kolei prowadzi do szeregu dysfunkcji. Goitrogeny nazywane są również substancjami wolotwórczymi, ze względu na przyczynianie się do powstawania wola tarczycowego.
Do pokarmów goitrogennych takich należą surowe rośliny z rodziny krzyżowych: kapusta, brokuły, brukselka, brukiew, kalarepa, rzodkiew, rzepa, kalafior, jarmuż. Także niewskazane są nasiona soi, rzepak, len, proso, orzeszki pini  czy gorczyca. Tarczyca "nie przepada" za wszelkimi słodyczami, pszenicą oraz krowim nabiałem.
Przez gotowanie i wcześniejsze moczenie produktów takich jak soja czy warzywa krzyżowe, możemy częściowo usunąć goitrogeny z żywności, jednak osoby chore na niedoczynność tarczycy powinny w jak największym stopniu zminimalizować spożycie produktów będących ich źródłem w diecie.
Gdy przyczyną niedoczynności tarczycy jest choroba autoimmunologiczna – czyli choroba Hashimoto- dieta ulega znaczącym modyfikacjom. Podstawą jest usunięcie z diety glutenu, nabiału (zwłaszcza krowiego), soi oraz wszelkich produktów prozapalnych (warto wykonać test nadwrażliwości pokarmowych), czasem roślin z rodziny psiankowatych (np. pomidor, ziemniak, papryka) czy strączkowych (np. groch, fasola). Żywienie w chorobie z autoagresji jest bardzo indywidualne oparte na podstawie szczegółowej diagnostyki i samoobserwacji. Bardzo ważne jest także uszczelnianie jelita, więc warto spożywać kiszonki i zastosować indywidualną, celowaną probiotykoterapię.

Badanie MikroFloraScan 

Co pomaga tarczycy w prawidłowym funkcjonowaniu?

W prawidłowym funkcjonowaniu tarczycy pomogą produkty zawierające jod, selen, cynk czy żelazo. Wskazane są morskie ryby czy algi morskie z uwagi na sporą zawartość naturalnego jodu, pełnowartościowego białka i kwasów tłuszczowych omega-3. Poprawią one kondycję włosów i skóry, mogą zmniejszyć nasilenie procesów zapalnych. Kasztany jadalne zawierają cynk, selen i żelazo – trzy pierwiastki bardzo istotne dla pracy tarczycy. Selen to pierwiastek często niedoborowy w naszym rejonie, a ważny ze względu na rolę w przemianie hormonów tarczycy (tyroksyny i tijodotyroniny). Do najlepszych źródeł selenu należą orzechy brazylijskie, włoskie, słonecznik czy sezam. Dobrym źródłem cynku są z kolei pestki dyni.

 

Produkty pomocne w niedoczynności tarczycy

 

Ilość dostarczanego białka powinna być odpowiednia w diecie osób z niedoczynnością tarczycy ze względu na jego wpływ na poprawę metabolizmu (tzw. termogeneza posiłkowa). Warto dostarczać białko pochodzące z ryb, jaj, królika, dziczyzny, cielęciny. Dostarczą nie tylko białka, ale i wapń, żelazo i witaminę B12. Należy tu jednak zaznaczyć, że wystarczy nam dla zachowania zdrowia zaledwie 100-150 g mięsa na dzień.

Należy również pić odpowiednią ilość płynów (herbata zielona, napary z yerba mate, woda). Ilość ta wynosi ok 2 l na dobę (z uwzględnieniem wody zawartej w żywności). W odbudowywaniu flory bakteryjnej pomocne będą kiszonki.

Z dodatkowej suplementacji często niezbędne są probiotyki, prebiotyki i inne substancje pomocnicze. Zwykle stosuje się je przez 3-6 miesięcy w dość dużych dawkach, a później stosuje się dawkę podtrzymującą. Choć można przyjmować najczęściej stosowane probiotyki w dawkach standardowych, to jednak dobór probiotykoterapii powinien być indywidualny.  Istotna jest również witamna D czy kwasy tłuszczowe omega -3. Suplementację np. selenem czy cynkiem można zastosować tylko w momencie stwierdzenia niedoboru danego składnika.

Przy niedoczynności tarczycy nie zapominajmy także o codziennej i umiarkowanej aktywności fizycznej (np. szybki marsz trwający 30 minut).

Pin It